Tıkır tıkır reklamlarıyla herkesin beğenisini toplayan Makine Tanıtım Grubu, yeni kampanyasına Haziran ayında başlayacak. Ama daha önce reklamların satışlara etkisi oldu mu sorusuna cevap arayacak. Peki makine sektöründeki son durum ne?

Burak Mavi

ÖNYARGILARI yıkmak, atomu parçalamaktan daha zordur... 20’nci yüzyılın en önemli bilim adamlarından birinin, Albert Einstein’ın cümlesi... Makine Tanıtım Grubu, altı aydan fazla bir süredir atomu parçalamaktan daha zor bir iş yapmaya çalışıyor. Hazırladığı reklamlarla iş adamlarının yabancı markalara olan kör inancını kırmaya çalışıyor. Cevap bekleyen soru ise bu girişimin yılların birikimiyle oluşan önyargıya panzehir olup olamayacağı...
Aslında makine sektörünün bu ön yargıyı hak ettiğini söylemek zor. Türkiye’de bir yılda üretilen toplam makinenin değeri 28 milyar doların üzerinde. Bu aynı zamanda Avrupa’daki toplam üretimin yüzde 5’ine tekabül ediyor ve Türkiye bu performansı ile Avrupa’nın en büyük altıncı makine üreticisi konumunda. Sektörde 11 bin kadar makine imalatçısı var ve 180 bin kişi istihdam ediliyor.
Sektörün yurt dışındaki imaj konusunda da bir sıkıntısı yok aslında. Türk makine üreticilerinin iyi kötü bir şöhretleri var uluslararası pazarda. Bu sayede 2008’i, 11 milyar dolarlık ihracatla kapatabildiler. Bu rakam Türkiye’nin toplam ihracatının yüzde 11.5’i demek. Üstelik ihracatın da yüzde 50’sini Avrupa ülkelerine yapıyorlar.
Makineciler yurt dışında başarılar elde etseler de Türk iş adamlarına yerli makine sanayisinin ulaştığı kalite düzeyini anlatmakta hâlâ zorlanıyorlar. Bu, ithalat rakamlarından da açıkça görünüyor. 2008 yılında Türkiye’ye 25 milyar dolarlık makine ithalatı yapıldı. İthal edilen makinelerin yüzde 75’i yerli üreticiler tarafından üretilen cinstendi. Buna karşılık 17 milyar dolarlık yerli makine iç pazarda satıldı. İthalat ve ihracat rakamını birbiriyle kıyaslarsak Türkiye’de yatırıma karar verenlerin yüzde 60 oranında ithal makine tercih ettiklerini söylemek mümkün.
Fakat işlerin bu noktaya gelmesinde yerli üreticilerin tamamen masum oldukları da söylenemez. Makine imalatçıları düne kadar kendi sınırlarına çekilmiş, tamamen üretime odaklanmışlardı. Şikayetlerini genelde kapalı kapıların ardında yapıyorlar, kendileri söyleyip kendileri dinliyorlardı. Bu kabuğuna çekilmiş tavırda ısrar ettikçe Türk iş dünyası yabancı markalara giderek daha fazla rağbet eder oldu ve fıkra gibi olaylar yaşanmaya başladı.

FIKRA GİBİ DENEYİMLER
Isıtma kazanları üreten Erensan’ın CEO’su Ali Eren, malını Cambridge ve Manchester’daki üniversitelere bile satmayı başarmış ama ne yaptıysa İTÜ ve İstanbul Üniversitesi’ni kazanlarını kullanma konusunda ikna edememişti. Hele hele TOBB Endüstri ve Teknoloji Üniversitesi’nin dahi ithal kazanla ısındığını duyduğunda hayli içerlemişti.
Dalgakıran Kompresör’ün patronu Adnan Dalgakıran’ın başına gelen ise daha da komikti. Dalgakıran bir sohbet esnasında karşısındaki iş adamına ürettiği kompresörlerden almasını önerdi. İş adamı oralı olmadı, “Asla yerli kompresör kullanmam. Alman malı Hertz marka kompresörden vazgeçmem” diye cevap verdi. Dalgakıran fazla üstelemedi, çünkü iş adamının öve öve bitiremediği Hertz marka kompresörü de aslında o üretiyordu. Dalgakıran, başına bu tip şeyler geleceğini tahmin etmiş, Almanya, Rusya gibi ülkelerde fabrika kurarak farklı farklı markalarla dünya pazarına açılmıştı.
Farklı ülkelerde fabrika kurmak gibi tekil çözümler, şirketleri günü kurtaracak kadar rahatlatsa da bu bir çözüm değil, daha çok sorunun etrafından dolaşmak gibiydi.
Türk makine sektörünün hikayesi bir şekilde yeniden yazılmalıydı. Ve nihayet başkanlığını Adnan Dalgakıran’ın yaptığı Makine Tanıtım Grubu bu durumu değiştirmek adına umut verici bir arabuluculuğa soyundu. 2007 yılının Nisan ayında kurulan grup 2009’un Haziran ayında ilk kampanyasına başladı. Hem görsel hem de yazılı medyada yer alan “Tıkır tıkır” reklamları çok beğenildi.

Devamı CNBC-e Business’ın Şubat sayısında...